RTC Buses: దేశవ్యాప్తంగా అంతర్-రాష్ట్ర, అంతర్-జిల్లా ప్రయాణాలకు వెన్నెముకగా నిలుస్తున్న రోడ్డు రవాణా సంస్థల (RTC)పై నిర్వహించిన ఒక తాజా అధ్యయనంలో ఆసక్తికర అంశాలు వెలుగులోకి వచ్చాయి. ప్రముఖ ఆన్లైన్ బస్ టికెటింగ్ ప్లాట్ఫామ్ ‘రెడ్ బస్’ (redBus) నిర్వహించిన ఈ సర్వేలో ప్రభుత్వ యాజమాన్యంలోని బస్సుల పట్ల ప్రయాణికుల ధోరణి స్పష్టమైంది. సుమారు 11,000 మందికిపైగా ప్రయాణికుల నుంచి సేకరించిన అభిప్రాయాల ఆధారంగా ఈ నివేదికను రూపొందించారు.
సర్కారీ బస్సులే ‘వాల్యూ ఫర్ మనీ’
ప్రభుత్వ బస్సుల్లో ప్రయాణం ఆర్థికంగా భారంగా ఉండదని మెజారిటీ ప్రజలు భావిస్తున్నారు. సర్వేలో పాల్గొన్న వారిలో 66 శాతం మంది (మూడింట రెండు వంతులు) ప్రభుత్వ బస్సులు ‘వాల్యూ ఫర్ మనీ’ (చెల్లించే ధరకు తగిన విలువ) అని పేర్కొన్నారు. ప్రైవేటు బస్సులతో పోలిస్తే ఆర్టీసీ బస్సుల్లో ప్రయాణం తమ బడ్జెట్కు అనుగుణంగా ఉంటుందని వారు నమ్ముతున్నారు. ముఖ్యంగా మధ్యతరగతి, దిగువ మధ్యతరగతి ప్రజలకు ఈ బస్సులు జీవనాధారంగా నిలుస్తున్నాయి.
విద్యార్థులు, ఉద్యోగుల తొలి ప్రాధాన్యత
ప్రభుత్వ బస్సులను కేవలం గ్రామీణ ప్రజలే కాకుండా, చదువుకున్న వారు, ఉద్యోగస్తులు కూడా పెద్ద ఎత్తున వినియోగిస్తున్నారు. అధ్యయనం ప్రకారం, ఆర్టీసీ బస్సులను వినియోగించే వారిలో 52 శాతం మంది ఉద్యోగస్తులు (Working Professionals) ఉండటం గమనార్హం. అదేవిధంగా, 27 శాతం మంది విద్యార్థులు తమ విద్యా అవసరాల కోసం ఈ బస్సులపై ఆధారపడుతున్నారు. అంటే, యువత, నిపుణుల విభాగంలో కూడా ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థలకు మంచి ఆదరణ ఉంది.
ముఖ్యంగా 18 నుంచి 25 ఏళ్ల వయస్సు గల యువతలో 61 శాతం మంది తమ విద్యా సంబంధిత ప్రయాణాల (Education travel) కోసమే ఆర్టీసీని ఎంచుకుంటున్నట్లు సర్వే వెల్లడించింది. యువతలో చలనశీలతను (Youth mobility) పెంచడంలో రాష్ట్ర రవాణా సంస్థలు ఎంతటి కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నాయో ఈ గణాంకాలు ప్రతిబింబిస్తున్నాయి.
ప్రయాణాలకు ప్రధాన కారణాలు ఇవే..
ప్రజలు ఏయే సందర్భాల్లో ప్రభుత్వ బస్సులను ఎక్కుతున్నారనే అంశంపై కూడా సర్వే దృష్టి సారించింది.
సొంత ఊర్లకు వెళ్లేందుకు: 25 శాతం మంది ప్రయాణికులు తమ స్వస్థలాలను సందర్శించడానికి ఆర్టీసీని ఎంచుకుంటున్నారు.
పండుగలు, శుభకార్యాలు: వివాహాలు, పండుగలు మరియు ఇతర ప్రత్యేక సందర్భాల్లో ప్రయాణించే వారు మరో 25 శాతంగా ఉన్నారు.
వృత్తిపరమైన పనులు: పని నిమిత్తం (Work) ప్రయాణించే వారు 21 శాతం మంది ఉన్నారు.
చదువుల కోసం: విద్యార్థుల ప్రయాణాలు 11 శాతంగా నమోదయ్యాయి.
స్థిరమైన ఛార్జీలే ప్లస్ పాయింట్
ప్రైవేటు బస్సు ఆపరేటర్లకు, ప్రభుత్వ సంస్థలకు మధ్య ఉన్న ప్రధాన వ్యత్యాసాన్ని ఈ నివేదిక ఎత్తిచూపింది. ప్రైవేటు బస్సుల్లో సీజన్, డిమాండ్ను బట్టి ధరలు మారుతూ ఉంటాయి (Dynamic Pricing). కానీ, ఆర్టీసీ బస్సుల్లో టికెట్ ధరలు ఎక్కువగా స్థిరంగా (Fixed Prices) ఉంటాయి. ఈ ధరల స్థిరత్వం కారణంగానే ప్రయాణికులు ఆర్టీసీని మరింత సరసమైనదిగా భావిస్తున్నారు.
ధరల విషయంలో విద్యార్థులు అత్యంత సున్నితంగా వ్యవహరిస్తున్నట్లు సర్వేలో తేలింది. విద్యార్థుల్లో దాదాపు 46 శాతం మంది రూ. 750లోపు టికెట్ ధర ఉన్న ప్రయాణాలకే మొగ్గు చూపుతున్నారు. ఇతర వర్గాలతో పోలిస్తే విద్యార్థులు తక్కువ ఖర్చుతో కూడిన ప్రయాణాలనే ఇష్టపడుతున్నారు.
మార్పు కోరుతున్న ప్రయాణికులు: బుకింగ్ వ్యవస్థలో సంస్కరణలు అవసరం
ప్రభుత్వ బస్సుల పనితీరు పట్ల సంతృప్తిగా ఉన్నప్పటికీ, సాంకేతిక పరంగా కొన్ని మార్పులు రావాలని ప్రయాణికులు కోరుకుంటున్నారు.
సులభమైన బుకింగ్: దాదాపు 50 శాతం మంది ప్రయాణికులు టికెట్ బుకింగ్ ప్రక్రియ మరింత సులభంగా ఉండాలని కోరుకుంటున్నారు.
రీఫండ్ సౌకర్యం: టికెట్ రద్దు చేసుకున్నప్పుడు డబ్బులు తిరిగి వచ్చే (Refund) ప్రక్రియలో జాప్యం ఉండకూడదని ప్రయాణికులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
పోస్ట్-బుకింగ్ సేవలు: టికెట్ బుక్ చేసుకున్న తర్వాత అందించే సేవలను మరింత మెరుగుపరచాలని సగం మంది వినియోగదారులు సూచించారు.
కస్టమర్ సౌలభ్యం (Customer Convenience) అనే అంశంలో ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థలకు ఇంకా అభివృద్ధి చెందే అవకాశం ఉందని ఈ సర్వే ఫలితాలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి. ప్రభుత్వ బస్సులు తమ విశ్వసనీయతను నిలబెట్టుకుంటూనే, ఆధునిక సాంకేతికతను జోడించి బుకింగ్, రిఫండ్ వ్యవస్థలను మెరుగుపరిస్తే ప్రైవేటు రంగానికి గట్టి పోటీ ఇవ్వగలవని నిపుణులు విశ్లేషిస్తున్నారు.
