వాట్సాప్‌లో బ్యాంకు లావాదేవీ పేరుతో వచ్చే సందేశాలు చూసి ఆందోళన చెందుతున్నారా? మీ ఖాతా నుంచి డబ్బులు కట్ అయ్యాయని, ఆ లావాదేవీ మీరు చేయకపోతే వెంటనే స్పందించాలని చెప్పే మెసేజ్‌లు వస్తున్నాయా? ఇలాంటి సందేశాల విషయంలో అప్రమత్తంగా ఉండాలి. అయితే కేవలం ‘NO’ అని రిప్లై ఇచ్చినంత మాత్రాన ఫోన్‌పై హ్యాకర్లు నియంత్రణ సాధించి బ్యాంకు ఖాతాలోని డబ్బంతా తీసుకెళ్తారనే వాదనకు నిర్ధారిత సాంకేతిక ఆధారాలు లేవు. అసలు ప్రమాదం ఎక్కడ ఉంది? వాట్సాప్ ద్వారా మాల్‌వేర్ ఎలా వ్యాపిస్తుంది? సైబర్ మోసానికి గురైతే వెంటనే ఏం చేయాలి?

భారత సైబర్ నేర సమన్వయ కేంద్రం (I4C), కేంద్ర హోంశాఖ 2026 ఆగస్టు 7న విడుదల చేసిన అధికారిక హెచ్చరికలో, వాట్సాప్ ద్వారా హానికరమైన ఫైళ్లను పంపి నిపుణులు, వ్యాపారవేత్తలు, ఆర్థిక విభాగాల సిబ్బందిని లక్ష్యంగా చేసుకునే మోసాల గురించి వివరించింది. ఖాతా స్టేట్‌మెంట్లు, RBI లేదా MCA పత్రాల పేరుతో పంపే కొన్ని ఫైళ్లలో మాల్‌వేర్ ఉండవచ్చని తెలిపింది. అంటే వాట్సాప్ ద్వారా సైబర్ ముప్పులు నిజమే. కానీ వాటిని అర్థం చేసుకోవడానికి నిర్ధారిత దాడి విధానాన్ని, ఆధారాలు లేని వైరల్ హెచ్చరికను వేర్వేరుగా చూడాలి.

‘NO’ అని రిప్లై ఇస్తే నిజంగానే డబ్బులు పోతాయా?

సోషల్ మీడియాలో ప్రచారంలో ఉండే హెచ్చరికల్లో ఒకటి.. బ్యాంకు ఖాతా నుంచి డబ్బు డెబిట్ అయినట్లు నకిలీ సందేశం పంపి, ఆ లావాదేవీ తాము చేయలేదని బాధితుడితో ‘NO’ అని రిప్లై ఇప్పించడం. ఆ సమాధానం పంపగానే దాగి ఉన్న మాల్‌వేర్ పనిచేసి ఫోన్‌ను హ్యాక్ చేస్తుందని, బ్యాంకు ఖాతా ఖాళీ అవుతుందని ఈ హెచ్చరిక చెబుతోంది.

అయితే ఈ కథనానికి అందించిన మూల సమాచారంలో అలాంటి నిర్దిష్ట ఘటనకు సంబంధించిన పోలీసు కేసు వివరాలు, సాంకేతిక నివేదిక, బాధితుడి వాంగ్మూలం లేదా డిజిటల్ ఫోరెన్సిక్ ఆధారాలు లేవు. అందువల్ల ‘NO’ అనే పదానికి ప్రత్యేకంగా మాల్‌వేర్‌ను ప్రారంభించే శక్తి ఉందని చెప్పడం సరికాదు.

సాధారణంగా వాట్సాప్‌లో ఒక టెక్స్ట్ సందేశానికి సమాధానం ఇవ్వడం మాత్రమే పరికరంలో కొత్త ప్రోగ్రామ్‌ను ఇన్‌స్టాల్ చేయదు. ఫోన్‌లోని భద్రతా లోపాలను ఉపయోగించే అత్యంత అధునాతన దాడులు వేరే విషయం. అలాంటి దాడి జరిగిందని చెప్పడానికి పరికరం, ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్, అప్లికేషన్ వెర్షన్, సాంకేతిక ఆధారాలు పరిశీలించాలి.

అయితే సందేశానికి స్పందించడం పూర్తిగా ప్రమాదరహితం అని కూడా భావించకూడదు. మోసగాళ్లు స్పందించిన వ్యక్తిని క్రియాశీల లక్ష్యంగా గుర్తించి, తరువాత ఫోన్ కాల్స్, నకిలీ బ్యాంకు ప్రతినిధుల పరిచయం, OTP అడగడం, అనుమానాస్పద ఫైళ్లను పంపడం లేదా స్క్రీన్ షేరింగ్ చేయమని కోరడం వంటి పద్ధతులను ఉపయోగించవచ్చు.

కాబట్టి అపరిచిత నంబర్ నుంచి వచ్చిన అనుమానాస్పద బ్యాంకింగ్ సందేశానికి తొందరపడి స్పందించకపోవడం మంచిది. అయితే ‘NO’ అని రిప్లై ఇచ్చిన ప్రతి ఒక్కరి ఖాతా ఖాళీ అవుతుందనే భయాన్ని వ్యాప్తి చేయకూడదు.

I4C హెచ్చరికలో ఏముంది?

కేంద్ర హోంశాఖ పరిధిలోని Indian Cyber Crime Coordination Centre (I4C), 2026 ఆగస్టు 7న విడుదల చేసిన ప్రకటనలో ‘Boss Scam’ లేదా CEO impersonation fraud గురించి వివరించింది.

ఈ విధానంలో నేరగాళ్లు బ్యాంకు ఖాతా స్టేట్‌మెంట్, RBI లేదా MCA సమాచారంలా కనిపించే ఫైళ్లను వాట్సాప్, SMS లేదా ఈమెయిల్ ద్వారా పంపుతారు. వాటిలో .zip ఫైళ్లు ఉండవచ్చు. వాటిని తెరిచి, అందులోని హానికరమైన Windows executable ఫైల్‌ను అమలు చేస్తే పరికరంలో ట్రోజన్ మాల్‌వేర్ ఇన్‌స్టాల్ అయ్యే ప్రమాదం ఉందని I4C పేర్కొంది.

ఈ మాల్‌వేర్ కంప్యూటర్‌ను ప్రభావితం చేసి, అందులో క్రియాశీలంగా ఉన్న WhatsApp Web సెషన్‌ను దుర్వినియోగం చేయగలదని అధికారిక ప్రకటన వివరించింది. అనంతరం బాధితుడి వాట్సాప్ ఖాతా నుంచి ఇతర పరిచయాలకు కూడా అదే హానికరమైన ఫైల్ పంపే అవకాశం ఉంది.

ఈ విధానంలో బాధితుడికి తెలిసిన వ్యక్తి ఖాతా నుంచే ఫైల్ రావడం వల్ల సందేశంపై నమ్మకం పెరగవచ్చు. కొన్ని సందర్భాల్లో సీనియర్ అధికారి పేరుతో ఆర్థిక విభాగానికి అత్యవసరంగా డబ్బులు బదిలీ చేయాలని సూచనలు పంపుతారు. అప్పుడు సిబ్బంది పంపిన ఆదేశం నిజమైనదని భావించి నగదు బదిలీ చేసే ప్రమాదం ఉంటుంది.

ఇది కేవలం అనుమానాస్పద సందేశానికి సమాధానం ఇవ్వడం వల్ల జరిగే ఘటనతో సమానం కాదు. ఇక్కడ హానికరమైన ఫైల్‌ను తెరవడం, దాన్ని అమలు చేయడం, ఖాతా లేదా కంప్యూటర్‌పై నియంత్రణ కోల్పోవడం వంటి దశలు కీలకంగా ఉంటాయి.

ఆటో ఎగ్జిక్యూషన్ ఫైల్ అంటే ఏమిటి?

‘ఆటో ఎగ్జిక్యూషన్’ అనే పదాన్ని వాడినంత మాత్రాన ప్రతి సందేశంలో దాగి ఉన్న కోడ్ ఆటోమేటిక్‌గా పనిచేస్తుందని అర్థం కాదు. కంప్యూటర్‌లో ఒక ప్రోగ్రామ్ అమలవడానికి దాని ఫైల్ రకం, పరికరంలోని భద్రతా అమరికలు, వినియోగదారు చర్యలు, ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్‌లోని లోపాలు వంటి అంశాలు ప్రభావం చూపుతాయి.

ఉదాహరణకు, .exe అనేది Windowsలో అమలు చేయగల ప్రోగ్రామ్ ఫైల్ రకం. .dll అనేది ఇతర ప్రోగ్రామ్‌లు ఉపయోగించే కోడ్‌ను కలిగి ఉండగల ఫైల్ రకం. ఈ ఫైళ్లను సాధారణ పత్రాల్లా చూపించి వినియోగదారులను మోసగించడం సైబర్ నేరగాళ్లు ఉపయోగించే పద్ధతుల్లో ఒకటి.

.zip ఫైల్ అనేది ఇతర ఫైళ్లను ఒకచోట కుదించి ఉంచే ఆర్కైవ్. అది కనిపించినంత మాత్రాన హానికరమైనదని చెప్పలేం. కానీ తెలియని వ్యక్తి పంపిన ఫైల్‌లో ఏముందో పరిశీలించకుండా దాన్ని ఎక్స్‌ట్రాక్ట్ చేసి, లోపల ఉన్న ప్రోగ్రామ్‌ను అమలు చేయడం ప్రమాదకరం.

I4C హెచ్చరికలో వివరించిన మాల్‌వేర్ Windows కంప్యూటర్లను లక్ష్యంగా చేసుకునే విధానానికి సంబంధించినది. కాబట్టి ఆ నిర్దిష్ట దాడిని ప్రతి మొబైల్ ఫోన్‌కూ, ప్రతి వాట్సాప్ సందేశానికీ వర్తింపజేయడం సాంకేతికంగా సరైనది కాదు.

బ్యాంకు పేరుతో వచ్చే నకిలీ సందేశాలను ఎలా గుర్తించాలి?

మోసగాళ్లు తరచుగా ప్రజల్లోని భయాన్ని, అత్యవసరంగా స్పందించాలనే ఒత్తిడిని ఉపయోగిస్తారు. ‘మీ ఖాతా బ్లాక్ అవుతుంది’, ‘మీ డబ్బు డెబిట్ అయింది’, ‘వెంటనే నిర్ధారించండి’, ‘లేకపోతే మీ ఖాతా నిలిపివేస్తాం’ వంటి సందేశాలు అందుకు ఉదాహరణలు కావచ్చు.

ఇలాంటి సందేశం వచ్చినప్పుడు ముందుగా పంపిన వ్యక్తి నిజంగా బ్యాంకు ప్రతినిధేనా అని పరిశీలించాలి. ప్రొఫైల్ ఫొటోలో బ్యాంకు లోగో ఉండటం, అధికారికంగా కనిపించే పేరు ఉండటం మాత్రమే విశ్వసనీయతకు ఆధారం కాదు. నేరగాళ్లు ఇతరుల ఫొటోలు, పేర్లు, లోగోలను ఉపయోగించవచ్చు.

సందేశంలో ఉన్న ఫోన్ నంబర్‌కు నేరుగా కాల్ చేయకుండా, మీ బ్యాంకు అధికారిక వెబ్‌సైట్ లేదా కార్డు వెనుక ఉన్న సంప్రదింపు వివరాలను ఉపయోగించాలి. బ్యాంకు యాప్‌ను మీరే తెరిచి ఖాతా లావాదేవీలను పరిశీలించాలి.

సందేశంలో లింక్ ఉంటే దానిపై క్లిక్ చేయకుండా ఉండాలి. అలాగే తెలియని వ్యక్తి పంపిన ఫైల్‌ను డౌన్‌లోడ్ చేయడం, ఇన్‌స్టాల్ చేయడం లేదా తెరవడం నివారించాలి. బ్యాంకు సమస్యను పరిష్కరిస్తామని చెప్పి ఎవరైనా స్క్రీన్ షేరింగ్ యాప్‌ను ఇన్‌స్టాల్ చేయమంటే ప్రత్యేకంగా అప్రమత్తంగా ఉండాలి.

OTP చెప్పకపోయినా మోసం జరిగే అవకాశం ఉందా?

అవును. OTP చెప్పకపోవడం ఒక ముఖ్యమైన జాగ్రత్త అయినప్పటికీ, అది అన్ని రకాల సైబర్ మోసాల నుంచి రక్షణ కల్పించదు.

కొన్ని మోసాల్లో బాధితుడిని నకిలీ వెబ్‌సైట్‌లో బ్యాంకింగ్ వివరాలు నమోదు చేయిస్తారు. మరికొన్నింటిలో రిమోట్ యాక్సెస్ యాప్‌ను ఇన్‌స్టాల్ చేయమని చెప్పవచ్చు. ఇంకొన్ని సందర్భాల్లో బాధితుడి వాట్సాప్ లేదా ఈమెయిల్ ఖాతాను స్వాధీనం చేసుకుని, అతని పరిచయాలకు నమ్మదగిన వ్యక్తిలా సందేశాలు పంపవచ్చు.

కార్పొరేట్ రంగంలో, ఒక అధికారి ఖాతా నుంచి వచ్చినట్లు కనిపించే నకిలీ సూచనలతో ఉద్యోగులను డబ్బు బదిలీ చేయమని ఒత్తిడి చేయడం మరో ప్రమాదం. ఈ విధానంలో మోసగాళ్లు అసలు ఖాతాను స్వాధీనం చేసుకున్నారా, లేక నకిలీ గుర్తింపును ఉపయోగించారా అనే విషయం కూడా దర్యాప్తులో కీలకమవుతుంది.

అందుకే OTP, PIN, పాస్‌వర్డ్ వంటి రహస్య సమాచారాన్ని ఎవరితోనూ పంచుకోకూడదు. అలాగే డబ్బు బదిలీ చేయమని వచ్చిన సూచనను సందేశం ద్వారానే నిర్ధారించకూడదు. సంబంధిత వ్యక్తికి తెలిసిన అధికారిక ఫోన్ నంబర్ ద్వారా నేరుగా మాట్లాడి ధృవీకరించాలి.

వాట్సాప్ ఖాతా సురక్షితంగా ఉందో లేదో ఎలా తెలుసుకోవాలి?

మీ వాట్సాప్ ఖాతాను ఎవరైనా ఇతర పరికరం ద్వారా ఉపయోగిస్తున్నారేమో తెలుసుకోవడానికి అప్లికేషన్‌లోని Linked Devices విభాగాన్ని పరిశీలించాలి.

• 1. వాట్సాప్‌ను తెరవండి.
• 2. Settingsలోకి వెళ్లండి.
• 3. Linked Devices ఎంపికను తెరవండి.
• 4. మీకు తెలియని పరికరం లేదా అవసరం లేని సెషన్ కనిపిస్తే దాన్ని లాగ్ అవుట్ చేయండి.

ఇది ముఖ్యంగా వాట్సాప్ వెబ్ లేదా కంప్యూటర్‌లో అనుకోకుండా ఖాతా లింక్ అయిన సందర్భాల్లో ఉపయోగపడుతుంది. అయితే అనుమానాస్పద పరికరం కనిపించకపోవడం మాత్రమే ఫోన్ పూర్తిగా సురక్షితంగా ఉందని నిరూపించదు.

వాట్సాప్‌లో Two-Step Verification వంటి అదనపు భద్రతా ఫీచర్లను ఉపయోగించడం మంచిది. యాప్‌ను, ఫోన్ ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్‌ను తాజా వెర్షన్‌కు అప్‌డేట్ చేయాలి. తెలియని మూలాల నుంచి యాప్‌లను ఇన్‌స్టాల్ చేయకూడదు. అవసరం లేని అనుమతులను యాప్‌లకు ఇవ్వకూడదు.

ఫోన్ అసాధారణంగా పనిచేస్తోందని అనిపిస్తే, బ్యాటరీ వినియోగం, డేటా వినియోగం, ఇన్‌స్టాల్ చేసిన యాప్‌లు వంటి అంశాలను పరిశీలించవచ్చు. అయితే బ్యాటరీ త్వరగా ఖాళీ కావడం వంటి ఒక్క లక్షణం ఆధారంగా మాల్‌వేర్ ఉందని నిర్ణయించకూడదు.

ఇప్పటికే అనుమానాస్పద ఫైల్ తెరిచారా? ఏం చేయాలి?

తెలియని వ్యక్తి పంపిన ఫైల్‌ను తెరిచినంత మాత్రాన తప్పనిసరిగా మోసం జరిగిందని కాదు. కానీ ఫైల్‌ను అమలు చేసినట్లయితే, యాప్ ఇన్‌స్టాల్ చేసినట్లయితే లేదా పరికరం అసాధారణంగా ప్రవర్తిస్తే వెంటనే జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి.

మొదట ఆ పరికరం నుంచి బ్యాంకింగ్ లావాదేవీలు చేయడం నిలిపివేయండి. అవసరమైతే నమ్మదగిన మరో పరికరం లేదా అధికారిక బ్యాంకు ఫోన్ నంబర్ ద్వారా బ్యాంకును సంప్రదించండి. అనుమానాస్పద యాప్‌కు ఇచ్చిన అనుమతులను పరిశీలించండి. కంప్యూటర్‌లో హానికరమైన ఫైల్ అమలైందని అనుమానం ఉంటే, దాన్ని నెట్‌వర్క్ నుంచి వేరు చేసి, అప్‌డేట్ చేసిన భద్రతా సాఫ్ట్‌వేర్‌తో తనిఖీ చేయించండి.

బ్యాంకింగ్ పాస్‌వర్డ్‌లు లేదా ఇతర రహస్య వివరాలు బయటపడ్డాయని అనుమానం ఉంటే, సురక్షితమైన పరికరం నుంచి వాటిని మార్చండి. అవసరమైతే బ్యాంకు సూచనల ప్రకారం కార్డు, ఇంటర్నెట్ బ్యాంకింగ్ లేదా సంబంధిత చెల్లింపు సేవలను తాత్కాలికంగా నిలిపివేయండి.

మీ వాట్సాప్ ఖాతా నుంచి ఇతరులకు అనుమానాస్పద ఫైళ్లు వెళ్లినట్లు కనిపిస్తే, మీ పరిచయాలను వేరే మార్గంలో అప్రమత్తం చేయండి. ఆ ఫైళ్లను తెరవవద్దని వారికి తెలియజేయండి.

బ్యాంకు ఖాతా నుంచి డబ్బులు పోతే వెంటనే 1930కు కాల్ చేయండి

ఆన్‌లైన్ ఆర్థిక మోసం జరిగినప్పుడు ఆలస్యం చేయకుండా చర్యలు తీసుకోవడం చాలా ముఖ్యం. భారత ప్రభుత్వ National Cyber Crime Reporting Portal ప్రకారం, ఆర్థిక సైబర్ మోసాల కోసం 1930 హెల్ప్‌లైన్‌ను సంప్రదించవచ్చు. అధికారిక ఫిర్యాదు పోర్టల్ [cybercrime.gov.in](https://www.cybercrime.gov.in/) కూడా అందుబాటులో ఉంది.

డబ్బు పోయినట్లు గుర్తించిన వెంటనే

బ్యాంకును సంప్రదించండి: అనుమానాస్పద లావాదేవీని తెలియజేసి, సంబంధిత ఖాతా లేదా చెల్లింపు మార్గాన్ని రక్షించేందుకు సూచనలు తీసుకోండి.

1930కు కాల్ చేయండి: ఆర్థిక సైబర్ మోసాన్ని వీలైనంత త్వరగా నివేదించండి.

ఆన్‌లైన్ ఫిర్యాదు చేయండి: అధికారిక పోర్టల్‌లో అందుబాటులో ఉన్న సూచనల ప్రకారం ఫిర్యాదును నమోదు చేయండి.

ఆధారాలను భద్రపరచండి: సందేశాల స్క్రీన్‌షాట్లు, ఫోన్ నంబర్లు, లావాదేవీ ఐడీలు, సమయం, బ్యాంకు అలర్ట్‌లను భద్రపరచండి.

ఫిర్యాదు నంబర్‌ను ఉంచుకోండి: తదుపరి బ్యాంకు లేదా పోలీసు సంప్రదింపుల సమయంలో అది ఉపయోగపడుతుంది.

వెంటనే ఫిర్యాదు చేయడం వల్ల సంబంధిత బ్యాంకు లేదా చెల్లింపు సంస్థ ద్వారా డబ్బు బదిలీని నిలిపివేయడానికి లేదా నిధులను గుర్తించడానికి అవకాశం పెరగవచ్చు. అయితే డబ్బు తిరిగి వస్తుందని హామీ ఇవ్వలేం. ఫలితం లావాదేవీ పరిస్థితులు, ఫిర్యాదు సమయం, నిధుల స్థితి, దర్యాప్తు వంటి అంశాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.

గుర్తుంచుకోవాల్సిన ముఖ్యమైన విషయం

వాట్సాప్‌లో వచ్చే ప్రతి బ్యాంకు సందేశం నిజమైనది కాదు. అదే సమయంలో ప్రతి సందేశం ఒక మాల్‌వేర్ దాడి కూడా కాదు. నిజమైన ప్రమాదాన్ని గుర్తించాలంటే సందేశం మాత్రమే కాకుండా, అందులోని లింకులు, జతచేసిన ఫైళ్లు, కోరుతున్న చర్యలు, పంపిన వ్యక్తి గుర్తింపు, పరికరంలో జరిగిన మార్పులను పరిశీలించాలి.

అనుమానాస్పద సందేశానికి భయంతో స్పందించకండి. మీ బ్యాంకు ఖాతాను అధికారిక యాప్‌లో పరిశీలించండి. తెలియని ఫైళ్లను తెరవకండి. డబ్బు పోయినట్లయితే వెంటనే బ్యాంకును, 1930 హెల్ప్‌లైన్‌ను సంప్రదించండి. భయపెట్టే వైరల్ సందేశాలను ఇతరులకు పంపే ముందు వాటి నిజానిజాలను కూడా ధృవీకరించండి.